مأموریت انبیا ایجاد تحول در زندگی انسان‌ها بود

انسان از فکر و اندیشه خود را عوض می‌کند و با تحول خود به سمت تحول در جامعه حرکت می‌کند. به تعبیر دیگر، وقتی جامعه تغییر می‌کند و متحول می‌شود که درون افراد متحول شوند. وقتی رفتارها و کنش افراد تغییر می‌کند که اندیشه و تفکر آنان عوض شود.

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه در اندیشه امام (ره) تمام امور از تحول شروع می‌شود و از تحول فردی به سمت تحول اجتماعی سوق می‌یابد، اظهار کرد: بزرگترین راهبرد قرآن برای تحول، امر به معروف و نهی از منکر است که برای مقابله با بی‌مسوولیتی در آیات ۱۱۰ و ۱۱۴ آل‌عمران بر آن تأکید و جزو خصوصیات امت مؤمن برشمرده شده است.

حجت‌الاسلام‌والمسلمین سیدکاظم سیدباقری، عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه اصولاً مأموریت انبیای الهی ایجاد تحول و تغییر در زندگی انسان‌ها بود، گفت: بنابر آیه ۳۶ سوره نحل «وَ لَقَدْ بَعَثْنَا فِی کُلِّ أُمَّه رَسُولًا أَنِ اعْبُدُوا اللَّهَ وَاجْتَنِبُوا الطَّاغُوتَ»؛ انبیا آمدند تا توحید را تبلیغ و انسان‌ها را از پرستش طاغوت دور کنند.

وی افزود: انسان موجودی مختار است و سرشت او با اختیار معنا دارد، یعنی اختیار در کنار مسوولیت، جزو اصلی انسان است؛ لذا خودش می‌تواند زندگی­‌اش را تغییر دهد و در تمامی ابعاد سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و… متحول کند. در آیه ۱۱ سوره رعد خداوند فرمود: «…إِنَّ اللَّهَ لَایُغَیِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى یُغَیِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ.»

 

از تحول فردی تا تحول اجتماعی

سیدباقری تصریح کرد: مهم‌ترین تغییر در جامعه نبوی گذر از خرافات، جهل، تعصب و نادانی به‌سوی رشد، آگاهی، روشنایی و بصیرت‌ها بوده است؛ لذا جامعه اسلامی شکل گرفت تا انسان‌ها را از جاهلیت به سوی رشد و هدایت و بصیرت متحول کند. انسان چون عقل و تفکر و اختیار دارد، در برابر سرنوشت خود و جامعه مسوول است؛ لذا نمی‌تواند نسبت به آنچه در جامعه می‌گذرد، بی‌خیال باشد؛ پیامبر(ص) فرمودند: «کلکم راع و کلکم مسوول عن رعیته»؛ مسوولیت، پایه و بنیاد ایجاد تحول در جامعه است.

وی با بیان اینکه تحول گاه درونی است و از جان انسان‌ها آغاز می‌شود، گفت: انسان از فکر و اندیشه خود را عوض می‌کند و با تحول خود به سمت تحول در جامعه حرکت می‌کند. به تعبیر دیگر، وقتی جامعه تغییر می‌کند و متحول می‌شود که درون افراد متحول شوند. وقتی رفتارها و کنش افراد تغییر می‌کند که اندیشه و تفکر آنان عوض شود؛ لذا پیامبر(ص) از تحول درونی و جهاد اکبر نام بردند و مبارزه با طاغوت بیرونی را جهاد اصغر معرفی ‌کردند و تا جهاد اکبر در کار نباشد جهاد اصغر هم اتفاق نمی‌افتد و تغییر و تحول رخ نمی‌دهد.

 

تقابل، محور تحول‌ها

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با بیان اینکه باید به تقابل تحول‌ها بنگریم، اضافه کرد: گاهی ممکن است انسان تغییر کند و به سمت پستی و قهقرا برود و گاهی ممکن است به سمت تکامل و رشد و سعادت؛ بنابراین تحول‌ها،‌ گاهی قهقرایی، گاهی تکاملی و گاهی الهی و گاهی طاغوتی و پس‌رونده است.

سیدباقری تصریح کرد: در اندیشه امام‌خمینی(ره) و در اندیشه سیاسی انقلاب اسلامی، همه امور از تحول شروع می‌شود و از تحول فردی به سمت تحول اجتماعی سوق می‌یابد؛ بزرگترین راهبرد این تحول امر به معروف و نهی از منکر به عنوان عمده‌ترین راهبرد برای مقابله با بی‌مسوولیتی است که در آیات ۱۱۰ و ۱۱۴ آل‌عمران بر آن تأکید شده و جزو خصوصیات مؤمن برشمرده شده است.

استاد حوزه و دانشگاه اظهار کرد: جامعه اسلامی وقتی خواهان سکوت و حفظ وضع موجود است، دچار خمودی و بی‌اعتنایی می‌شود که منکری بزرگ است، ولی وقتی خواهان تغییر وضع موجود است و احساس مسوولیت می‌کند، این مساله جامعه را به سمت پذیرش معروف حرکت می‌دهد. قسط و عدالت‌خواهی از جمله خصوصیات جامعه تحول­‌خواه است که در فرمایش امام(ره) و رهبری پررنگ است.

 

تحول­‌خواهی، محور مقابله با ظلم

وی افزود: قرآن کریم هم در آیات متعدد بر این مساله تأکید فرموده که هدف از ارسال رسل، ایجاد عدالت و قسط اجتماعی با حمایت مردم است و مردم برپاکننده عدالت‌ هستند. تعبیر «لِیَقُومَ‌النّاسُ بِالْقِسْطِ» مؤید این مساله است. اصولاً مردم در پی برپایی عدل و قسط هستند و جامعه‌ای که ظلم و زور را می‌پذیرد، تحول­‌خواه هم نیست و به سمت عدالت حرکت نخواهد کرد.

سیدباقری با بیان اینکه در جامعه اسلامی ما با دو گروه عمده روبه‌رو هستیم، ادامه داد: گروهی که خواهان وضع نامطلوب جامعه‌اند و خاموش و ساکت‌ هستند و هر چه در جامعه هست، می‌پذیرند، ولی گروه دیگر مجاهدان و جهادگرانی هستند که خواهان تحول و تغییر در راستای تکامل فردی و اجتماعی‌اند. اگر روحیه جهادگری و تحول در اندیشه امام وجود نداشت، مانند بسیاری از دیگران آنچه را در جامعه می‌گذشت، می‌پذیرفت و راه محراب و منبر پیش می­‌گرفت و ساکت از کنار همه وقایع جامعه می‌گذشت.

عضو هیات علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی تصریح کرد: در الگوی قرآنی تحول به‌خصوص تحول سیاسی و اجتماعی، ما با یک مبنای عمده و اساسی روبه‌رو هستیم و آن گذر از جامعه جاهلی به سمت جامعه‌­ای است که بر مبنای سنت‌های الهی به سوی پیشرفت و تکامل راه می‌پوید. این نوع تحول، جایگاه والا و ویژه‌ای در منظومه معارف الهی و اسلامی دارد.

لینک کوتاه مطلب : http://fekrat.net/?p=2739