دکتر ابوالفضل اقبالی  در جلسه‌ای که با همت دفتر مطالعات جنسیت و جامعه در قالب سلسله نشست‌های تخصصی "میز روایت" برگزار شد به ارائه صورتبندی نظری پروژه الگوی سوم زن پرداخت. او شاخص‌های الگوی سوم زن را در پنج مسئله اصلی تقسیم‌بندی نمود؛

1. ایمان به توحید که با محوریت زن مسلمان طرح می‌گردد، 2.جهاد برای بسط توحید که با محوریت زن مسلمان مجاهد تقریر می‌شود، 3.التفات به تفاوت‌ها که بر اساس تحفظ بر زنانگی و توسعه وجودی رقم می‌خورد، 4.پایبندی به شریعت که مشخصه‌هایی چون التزام به مسیرهای دین و عفیف بودن و محجبه بودن وهمچنین خانواده را دارا می‌باشد و در نهایت 5.انتخاب اولویت‌ها که با محوریت تکلیف اجتماعی و ماموریت ارائه می‌شود.

وی در توضیحی ارائه داد؛ "دین الگوی راهبری دارد و برای تحقق خیر در زندگی فردی دارد. من باید ملتزم به شریعت باشم و زیست کنم. این بحث در این زیست بوم مهم است. الگوی سوم اگر قرار بر حل مسئله دارد، باید التفات جدی به مسئله خانواده داشته باشد. متاسفانه بیش از دو دهه خانواده دیگر پروژه جمهوری اسلامی و حتی قشر متدین ما هم نیست. گروه هایی دیگری هستند که برای آنان پروژه شده است.

قطعا شاخص‌های دیگری را می‌توان به مجموعه فوق اضافه کرد اما اگر این شاخص‌ها نباشد، نمی‌توان وضعیت محقق شده را به الگوی سوم زن موسوم کرد. بهترین دوران برای توسعه وجودی دوره کودکی و نوجوانی و جوانی است. دختران و جوانان ما بایستی به لحاظ هویتی توسعه پیدا کنند. یک دوره هم باید خانواده باشد. برای دختر نیز این مسئله در پذیرش مادری به عنوان مهمترین کار ویژه اوست.

در ادامه دکتر برومندپور، خانم دکتر رایگانی و دکتر مهدی تکلو جداگانه نقدهای خود به تقریر ارائه داده شده توسط دکتر ابوالفضل اقبالی را ابراز داشتند و بحث و گفتگویی شکل گرفت.

خانم برومند با اشاره به این موضوع که "انسان در شرایط و انسان شرایط‌ساز"است این سوال را مطرح نمودند که آیا تفکیکی در نگاه حکمرانی بر زن و مسائل مرتبط با حوزه فردی زن وجود دارد یا اینکه این دو موضوع را در یک راستا می‌بینید؟

وی در ادامه نقد خود در خصوص حد و حدود پذیرش کنش‌مندی زن، این سوال را مطرح نمود که آیا حضور زن در خانه بایستی صرفا حضوری فیزیکی باشد یاخیر؟

دکتر برومندپور نقدی را در خصوص مرحله‌های توسعه فردی و اجتماعی شدن زنان مطرح کردند که آیا اجرایی کردن این مراحل (دوره کودکی و نوجوانی و جوانی) عملی است؟ یعنی تا قبل از شروع دوره اجتماعی، زن نمی‌تواند ورود اجتماعی کند؟ واز آن سو در طرح مردانه این دوره و مراحل، زن و مرد منطبق بر هم نیستند و امکان ایجاد مشکلات عدیده اجتماعی وجود دارد.

دکتر فاطمه رایگانی در ابتدای سخنان خود یه این مسئله اشاره داشتند که است بخاطر نوع موضوع، حفظ مرز مفاهیم در این مبحث بسیار سخت است. به عقیده بنده در این بحث مصادره مطلب و موضوع صورت گرفته زیرا می‌بینیم که ادبیات جایگزین تولید نمی‌شود و ادبیات ارائه شده همان انگاره‌های غربی است که تا کنون در فضای مباحث آکادمیک ما نیز بوده است.

ایشان به این موضوع اشاره داشتند که مادری پس از انقلاب چگونه است و چرا ما تاکنون ادبیاتی برای آن نداریم؟ موضوع و مسئله مهم دیگری که در این طرح بحث وجود دارد این است که ما واقعیت اجتماعی را در این صورتبندی نمی‌بینیم. یعنی با همه این مفروضات زن نمیتواند بدون کار کردن و همپای مرد خود بودن در خارج از خانه به زندگی خود ادامه دهد.

ایشان در انتها اینگونه به بحث خود پایان دادند که الگوی سوم زن، الگوی انقلاب برای زن بوده است اما در حقیقت به خاطر عدم درنظرگیری واقعیات و عدم تولید ادبیات بومی به آن نرسیدیم.

تاریخ انتشار: 1404/10/18

نظر بدهید
user
envelope.svg
pencil